Verhalen

Eco schools kennisdag

Onlangs had ik een gesprek over de ontwikkelingen in het onderwijs. Wij constateerden dat onze kinderen grotendeels nog op dezelfde manier les kregen als wij in de jaren ‘60 en ‘70: vaste methodes, binnen school, klassikaal en gericht op het voldoen aan de kerndoelen/eindtermen. Wij, hij oud wiskundeleraar en ik bioloog, stelden ons de vraag of het wel zinvol is dat alle kinderen wiskunde leren. Hoeveel van die leerlingen doen in hun volwassen leven nog iets met parabolen of worteltrekken?

Er is zoveel meer dan leren omdat het moet

Wij zien in het onderwijs dat er ruimte komt om wat minder vanuit de traditionele vakken en de feitelijke kennis (=cognitief) te denken. Je ziet dat leerlingen eenvoudig kennis via Youtube en Google opzoeken en die kennis op dat moment direct gebruiken. Deze leerlingen maken geen onderscheid in vakken, zij denken en handelen vanuit de praktijk van nu. En die praktijk omvat altijd meer dan een schoolvak. De toepassing van digitaal onderwijs is nog jong en veelal reikt het niet verder dan gedigitaliseerde boeken. Er liggen zoveel kansen voor het onderwijs, zeker als we zien dat leerlingen het zelf wel al doen. Het inzetten van een eenvoudige Kahoot-quiz of WRTS laat zien dat dit aansluit bij hun leefwereld. Dan wordt een les over een klimaatsysteem of de Romeinen of zelfs woordjes leren opeens leuk.

Van kennis naar ‘kennis en vaardigheden’

Met de ontwikkeling van Onderwijs2032, Curriculum.nu en de 21st Century Skills zie je een verschuiving van het vergaren van kennis naar het inzetten van kennis en vaardigheden. Je hebt altijd wel kennis nodig als basis en voor je algemene ontwikkeling, maar gelijktijdig zien we dat nu de praktische kant meer aandacht begint te krijgen. Een praktische kant waarin mensen ongeacht hun leeftijd samenwerken, kunnen interpreteren en waarin zij afwegingen maken (=sociaal-emotioneel en gedrag).

Je mag kiezen ongeacht je niveau

Zou het niet mooi zijn als deze ontwikkeling er ook toe leidt dat een Gymnasium leerling ook kooklessen kan volgen en dat een VMBO leerling ook meer kan leren over de oude Grieken? Als die leerling daardoor geraakt wordt en zin heeft om daar meer van te leren, dan zouden we die leerlingen daartoe de ruimte moeten bieden. Er is meer dan cognitieve kennis alleen.

Leren wat bij je past

Waar ik nu nog veel van hetzelfde onderwijs zie als in mijn jeugd, hoop ik dat volgende generaties verrast worden door nieuw aantrekkelijk onderwijs. Onderwijs dat leerlingen ‘zin om te leren’ geeft: zij vinden het leuk en het is zinnig! Laten we veel meer met Lego-Leaque of Kahoot of buitenlessen of het schoolgebouw zelf experimenteren. En wie weet kunnen leerlingen dan straks allemaal leuk leren rekenen: de één vanuit een sportliefde en de ander vanuit een liefde voor muziek of natuur etc. En dat betekent dat leren meer is dan alleen naar een computerscherm staren of kennis uit een boek leren. Het gaat om leren wat je wilt weten en wat aansluit bij jouw leven.

Ik heb het gevoel dat de disruptie al gaande is. Met ‘snappet’ is volgens mij de Uber van onderwijsmethodes ontstaan in het basisonderwijs. Ik hoop van harte dat deze ontwikkeling zich doorzet, zodat de kinderen uit zichzelf zin om te leren hebben! Dan heeft leren vanzelf zin.

jhr drs H.P.M. (Hak) van Nispen tot Pannerden
Algemeen directeur

(030) 635 89 11
Dit e-mailadres wordt beveiligd tegen spambots. JavaScript dient ingeschakeld te zijn om het te bekijken.

Lees meer over Hak

Hak